„Oprócz „przyjemności w mięśniach", jaką człowiek odczuwa zarówno w czasie pływania, jak i wszelkich innych zajęć sportowych, środowisko wodne w swoisty sposób wpływa na ciało, lekko masuje skórę, działa na każdy mięsień i kapilary Oraz zakończenia nerwowe. Ten delikatny masaż jest prawie niezauważalny, jednak podczas pływania odczuwa się lekkie muśnięcia ciepłej fali wodnej. Jeżeli taki mało odczuwalny masaż trwa dosyć długo (prawie godzinę), to efekt jego jest oczywisty.
Kolejnym ważnym czynnikiem wynikającym z pływania, który wpływa na poprawę zdrowia, jest hartowanie się. Miałem okazję zapoznać się z pewnymi liczbami ze sprawozdań dotyczących działalności odkrytego basenu „Moskwa". Wśród stałych bywalców basenu w ciągu roku zajęć, liczba zachorowań na anginę obniżyła się z 1678 do 36, na zapalenie oskrzeli — z 742 do 17, na zapalenie płuc — z 97 do 2. Możliwe, że dużą rolę odgrywa tutaj swoista inhalacja, kiedy to zimą na odkrytym basenie pływak stale wdycha parę ulatniającą się nad wodą oraz mimowolnie przemywa ciepłą wodą jamę nosową.
Przez ostatnie kilka lat, odwiedzając basen „Czajka", stykam się z dziesiątkami mężczyzn „złotego wieku". Są to ludzie różnych zawodów, o różnym kręgu zainteresowań i o różnych pasjach. Zewnętrznie łączy ich jedno zadziwiająco młoda postawa, dbałość o wygląd zewnętrzny i lekki chód. Jest to niewątpliwie efektem pływania, podczas którego ciało znajduje się w położeniu poziomym i przy każdym zamachu rękami jak gdyby wyciąga się do przodu. Setki treningów, dziesiątki tysięcy ruchów — i kręgosłup stopniowo wyprostowuje się, dyski międzykręgowe nieco rozszerzają się zrzucając ciężar lat, który je zdeformował. Mężczyźni stają się przystojniejsi, wyżsi, wciągają brzuchy...“(16)